تکرار کابوس کیسینجر، اسلام‌آباد صرافی قدرت ایران؛

تحولات چند هفته اخیر و رسیدن قطار تنش‌های تهران و واشنگتن به ایستگاه پاکستان، دقیقاً ترجمان همین گزاره است؛ با این تفاوت که این بار، ایران است که با دست پر نظامی پای میز نشسته تا اخلاقیات و تعهدات واشنگتن را محک بزند.
▪️اتفاقاً خود کیسینجر در مذاکرات ۱۹۷۳ پاریس (پایان جنگ ویتنام) طعم تلخ این قانون آهنین را چشید؛ یک الگوی تاریخی بی‌نظیر. در آن مقطع، آمریکا گمان می‌کرد با سنگین‌ترین بمباران‌های تاریخ می‌تواند ویتنامی‌ها را پای میز تسلیم کند، اما هیئت رقیب به رهبری «له دوک تو» با تکیه بر مقاومت سرسختانه میدان، آن‌قدر با خونسردی ایستاد که واشنگتن مجبور به پذیرش شروط آن‌ها شد. دیپلمات ویتنامی حتی جایزه صلح نوبل مشترک با کیسینجر را رد کرد؛ زیرا آمده بود تا چک مقاومت میدان را مو به مو نقد کند، نه آنکه به صلح کاغذی دل خوش کند.
▪️امروز در اسلام‌آباد، تاریخ در حال تکرار است. دونالد ترامپ که بحران را با مانور روی اعزام «ناوگان زیبا» آغاز کرده بود، با دیوار سخت واقعیت برخورد کرد. گزارش‌های اندیشکده‌های غربی اعتراف می‌کنند که ضربات متقابل و کنترل‌شده ایران، به پنتاگون ثابت کرد دکترین «بازدارندگی از طریق ارعاب» از کار افتاده است. اعزام سراسیمه هیئتی به رهبری جی‌دی ونس، محصول همین بن‌بست و برتری ایران در شاخص «بَتِنا» (بهترین جایگزین برای توافق) است؛ در علم مذاکره، تیمی برنده میز است که در صورت شکست گفتگوها، جایگزین قدرتمندتری در میدان نبرد داشته باشد.
در چنین مختصاتی است که نقطه ثقل دیپلماسی ما رخ‌نمایی می‌کند:
▪️مهم‌ترین مزیت تیم مذاکره‌کننده کشورمان این است که از یک‌سو خواسته‌ها و خطوط قرمزش (طرح جامع ۱۰ بندی) کاملاً مشخص است و از سوی دیگر هیچ ترسی از به‌هم‌خوردن مذاکرات ندارد.
یعنی هم برای رسیدن به توافق جدی است و هم به دنبال «هر توافقی» نیست. این اعتمادبه‌نفس و دست پر، روی کاغذ شکل نگرفته؛ بلکه مستقیماً مدیون رشادت نیروهای میدانی و حمایت‌های مردمی در کف خیابان است.
وقتی دیپلماتی می‌داند عقبه او در خیابان‌ها و پایگاه‌های موشکی محکم است، دستاوردهای میدان را برای یک عکس یادگاری با فرستادگان ترامپ حراج نمی‌کند.
🔚میز اسلام‌آباد، همان‌طور که کیسینجر اعتراف کرده بود، دادگاه التماس نیست، بلکه صرافی قدرت است. واشنگتن باید بپذیرد که دوران تحمیل توافق‌های یک‌طرفه گذشته است؛ وگرنه هیئت ایرانی با همان خونسردی دیپلمات‌های ۱۹۷۳، پوشه‌های خود را می‌بندد تا «میدان»، صورت‌حساب نهایی را برای کاخ سفید صادر کند.